Het alfabet is niet altijd logisch

Geschreven door op 30 december 2010 - 5 reacties - 380 keer bekeken

Een lijst met items kan op verschillende manier ingedeeld worden: op volgorde van belangrijkheid, op volgorde van frequentie of bijvoorbeeld op alfabetische volgorde. Jakob Nielsen beschrijft wanneer een indeling op alfabet wel en niet logisch is.

Voordelen van een indeling op alfabetische volgorde

Een lijst van opties sorteren op alfabetische volgorde heeft volgens Jakob Nielsen twee belangrijke voordelen:

  1. Als gebruikers de naam weten van waar zij naar op zoek zijn, kunnen ze dit normaal gesproken snel vinden in een alfabetische lijst;
  2. Omdat iedereen de volgorde van het alfabet begrijpt, hoeft het team achter de website geen moeite te doen om een betere structuur te bedenken.

Denk bijvoorbeeld aan een indeling van alle provincies van Nederland. Een provincie is goed te vinden wanneer de lijst op alfabet is ingedeeld.

Wanneer werkt het niet?

Het is echter te gemakkelijk om te concluderen dat een alfabetische volgorde altijd goed werkt. Er zijn vaak goede redenen om juist niet voor een alfabetische indeling te kiezen, bijvoorbeeld wanneer:

  1. Gebruikers de naam niet kennen van datgene waar ze naar op zoek zijn;
  2. Items hebben een bepaalde logica die verloren gaat wanneer de items op alfabetische volgorde wordt ingedeeld.

Dit laatste geldt bijvoorbeeld voor data die ordinaal is: bij een ordinale schaal is de volgorde duidelijk, maar zijn de verschillen niet interpreteerbaar, bijvoorbeeld zoals bij kleding maten: een M is groter dan een S en een L is groter dan M. Het is logischer om deze volgorde aan te houden dan deze items in te delen op populariteit.

In bovenstaande afbeelding ziet u een voorbeeld van de webshop Zalando.nl. De schoenwijdte is daar op alfabet gesorteerd, in plaats van een voor gebruikers meer logische volgorde: namelijk van smalst naar wijdst in plaats van op alfabet. Wil ik namelijk schoenen die extra wijd zijn met wijde schoenen vergelijken, dan moet ik heen en weer scrollen tussen de opties.

Conclusie

Wanneer gebruikers meerdere keren naar de lijst items moeten kijken om te vinden waar zij naar op zoek zijn, dan heeft een alfabetische volgorde geen zin. Nielsen concludeert dat een betere indeling van items kan leiden tot een meer gebruiksvriendelijkheid. Een betere indeling is soms een alfabetische volgorde, maar het is volgens hem zeker zinvol om na te denken over een betere indeling.

Bron:

Gerelateerde artikelen:

  1. Wat te doen om de Usability Award te winnen: aflevering 1

Over de auteur

: is Senior Research Manager bij MetrixLab. Zij studeerde (ontwikkelings) Psychologie aan de VU te Amsterdam. Bij MetrixLab heeft Eline in binnen- en buitenland usability onderzoeken uitgevoerd voor een groot aantal opdrachtgevers. Daarnaast is Eline dé expert als het gaat om testen van websites voor kinderen en jongeren. Naast het interviewen van respondenten schrijft Eline graag, wat resulteert in de grote hoeveelheid artikelen op Usability.nl.

5 Reacties op "Het alfabet is niet altijd logisch"

  1. Walter 4 januari 2011 om 10:36 · Beantwoorden

    “Het alfabet is niet altijd logisch” is een merkwaardige titel van dit artikel. Het alfabet is nóóit logisch, het alfabet is gewoon een opsomming van symbolen. Een betere titel zou bijvoorbeeld zijn: “Opties sorteren in alfabetische volgorde is niet altijd gebruiksvriendelijk”.
    Overigens is bij kleding inderdaad de sorting op basis van de letters S, M, L, XL enzovoorts niet alfabetisch. Dat is ook logisch als je beseft waar die letters voor staan. Bij de genoemde schoenwijdte kan de sortering wel degelijk alfabetisch, daar is namelijk een alfabetisch systeem voor (F, G, H, J, K, L, M). Dan is het wel vriendelijk om ook de betekenis erbij te vermelden (slank, normaal, breed enz.).
    Wat Nielsen dus eigenlijk zegt over sorteringen: “Gebruik gewoon je gezonde verstand.” Dat is een regel die wel vaker nuttig blijkt …

    • Eline 6 januari 2011 om 13:37 · Beantwoorden

      Hoi Walter,

      Bedankt voor je reactie. Je bent het niet eens met de titel van het artikel, maar voor mij is het alfabet wel logisch. Er zit een vaste volgorde in de verzameling van de symbolen die voor mij wel logisch is omdat het alfabet altijd dezelfde volgorde heeft. Maar niet wanneer die gebruikt worden op de manier zoals in de afbeeldingen te zien is.

  2. Walter 10 januari 2011 om 10:50 · Beantwoorden

    Hallo Eline,
    Dank voor je reactie. Ik geloof echter dat je mijn opmerking niet begrijpt, of ik was in mijn beknoptheid niet duidelijk genoeg. Ik had het over de logica van het alfabet zelf. Ons alfabet is niet logisch, het is gewoon een set aan letters waar heel lang geleden een vaste volgorde voor is vastgesteld. Daarbij is ooit de a als eerste letter gekozen, de b als tweede enz. Die keuze was arbitrair, maar niet logisch. Weet jij waarom de a precies voor de b staat? Dan mag je mij de logica daarvan uitleggen. Het alfabet had ook e, l, i, n, p, x, c, b … of elke andere volgorde kunnen zijn, het is gewoon een afspraak.
    De lettervolgorde a, b, c, d … is nu wel de standaard die iedereen kent. Daarom is het SORTEREN van informatie op alfabet wel logisch voor iedereen die de afgesproken volgorde van het alfabet kent (dus de meeste wereldburgers ). Maar het alfabet zelf is dus niet logisch.
    Ben ik nu duidelijker?

  3. JanJaap van der Kwal 11 mei 2011 om 10:05 · Beantwoorden

    Beste Walter, wellicht een rare en ongepaste vraag maar kan ik uit uw relaas concluderen dat u graag de liefde bedrijft met mieren?

Trackbacks voor deze post

  1. Tweets die vermelden Het alfabet is niet altijd logisch | Usabilityblog MetrixLab -- Topsy.com

Laat een reactie achter